"သၾကား" စားဖူးတဲ့ သူတစ္ေယာက္ဟာ "ခ်ိဳတယ္" ဆိုတဲ့ အရသာကို သိတဲ့အတြက္၊ တျခားဘာအစားစာကိုပဲ ျဖစ္ျဖစ္ မစားခင္ ဘယ္လို အရသာရွိလဲ လို ့ေမးလာတဲ့အခါ " ခ်ိဳတယ္" လို ့ေျပာလိုက္ရင္၊ အဲဒီပုဂၢိဳလ္ကေတာ့ "ခ်ိဳတယ္" ဆိုတဲ့ အဓိပၸါယ္ကို ရွင္းျပေနစရာမလိုဘဲနဲ ့သေဘာေပါက္သြားသလိုပါပဲ၊ ႐ုပ္နာမ္ ကြဲဖူးတဲ့ ပုဂၢိဳလ္ကေတာ့ ဒီစာစုကို ဖတ္လိုက္တာနဲ ့သေဘာေပါက္ၾကမွာျဖစ္ပါတယ္။
ဒီစာစုဟာ ခုမွစၿပီး ဝိပႆနာကို စတင္အားထုတ္ၾကမဲ့ ဓမၼမိတ္ေဆြတို ့အတြက္ ရည္ရြယ္ထားျခင္းျဖစ္တဲ့အတြက္ ႀကိဳးစားၿပီး ေတာ့ ရွင္းလင္းေဖၚျပလိုက္ပါတယ္။

"႐ုပ္ နဲ ့နာမ္" ဆိုတဲ့ စကားရပ္ကေတာ့...
ၾကားေန၊ ျမင္ေန" ၾကျဖစ္တဲ့ အေလ်ာက္ ၊ အထူးသျဖင့္ ဝိပႆနာအားထုတ္ၾကမယ့္ ဓမၼမိတ္ေဆြ တို႔ အေနနဲ ့တရားထူး၊ တရားျမတ္ရရွိဖို ့အတြက္ ႐ုပ္ နဲ ့နာမ္ အေၾကာင္းကိုေတာ့ ေကာင္းစြာသေဘာေပါက္၊ နားလည္ဖို ့ လိုအပ္လွပါတယ္။
ဝိပႆနာအားထုတ္တယ္ ဆိုတာ သံသရာဝဋ္ဆင္းရဲ ဒုကၡက လြတ္ေျမာက္ဖို ့ရည္စူးၿပီး က်င့္ၾကံအားထုတ္ေနၾကေပမယ့္လည္း၊ တကယ္တန္း က်င့္ၾကံ အားထုတ္သူတို ့မွာ ေလာေလာဆယ္ အပါယ္ေလးဘံုက လံုးဝကင္းလြတ္ဖို ့ဟာ ဦးစြာ အေရးႀကီးဆံုးျဖစ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ က်င့္ၾကံအားထုတ္ၾကတဲ့ ေယာဂီတို ့ဟာ " ေသာတာပန္ " ျဖစ္ဖို ့ကိုသာ လိုလားေတာင့္တ အားထုတ္ၾကတာမ်ားၾကပါတယ္။
ဒါေပမယ့္...
" ေသာတာပန္" ျဖစ္ဖို ့ဆိုတာက ႐ုပ္တရားေတြ၊ နာမ္တရားေတြ မသိဘဲ နဲ ့ေတာ့ ေသာတာပန္ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူး။
ေယာဂီဟာ အားထုတ္ ႐ႈမွတ္မႈေတြမ်ားလာတဲ့အခါမွာ ဒါကေတာ့"႐ုပ္"၊ ဒါကေတာ့ "နာမ္"လို႔ ပိုင္းျခားသိလာတယ္ ဆိုတဲ့ ဉာဏ္စဥ္ (၁၆)ပါးရွိနဲ႔ အနက္က က ပထမဆံုး ဉာဏ္ျဖစ္တဲ့...
"နာမ႐ူပ ပရိေစၦဒဉာဏ္"ဆိုတာရလာပါတယ္။
ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ ပါေမာကၡခ်ဳပ္ဆရာေတာ္ ေဒါက္တာ ဘဒၵႏၲ နႏၵမာလာဘိဝံသ ရဲ ့ ၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုလာလ၊ ၁၄ ရက္ေန ့မႏၲေလး မွာ ေဟာထားတဲ့ တရားေတာ္ထဲမွာ...
ေသာတာပန္ ျဖစ္တယ္ ဆိုတာက "နာမရူပ ပရိေစၦဒဉာဏ္ " က စၿပီး ၊ နာမရူပ ပရိေစၦဒဉာဏ္ ရုပ္ နဲ ႔နာမ္ ကြဲသြားမယ္။ ဒီလိုဆိုရင္ ခုႏွစ္ႏွစ္ သမီးျဖစ္တဲ့ ဝိသာခါ ဟာ ေသာတာပန္ ျဖစ္တာ ရုပ္နာမ္ ကြဲရဲ ့လား ဆိုရင္ ကြဲတာေပါ့လို ့ေျဖပါရေစ။ ျမတ္စြာဘုရားေဟာေနတဲ့ "သစၥာေလးပါး" ကို နာလိုက္တာ နဲ႔ သူဟာသိပါတယ္.. တဲ့။
ဥပမာ..
ဓမၼမိတ္ေဆြတို ့အဘိဓမၼာ မွာ သင္ယူထားတဲ့ ရုပ္ေတြ နာမ္ေတြ အကုန္လံုး မွာ စိတ္ က( ၈၉ ) ရွိတယ္၊ ေစတသိက္က ( ၅၂ ) ရွိတယ္၊ ရုပ္က (၂၈ )ရွိတယ္ စသျဖင့္ အဲဒီလို သိတာကို ေျပာတာ မဟုတ္ပါဘူး။
အဘိဓမၼာ လို႔ ေျပာလိုက္ကတည္းက သိသင့္ သိထိုက္တာေလးကို သူသိသြားတာပါ။
ဆိုၾကပါစို႔ ...
" ခႏၶာငါးပါး " သိတယ္ ဆိုလို႔ ရွိရင္၊ ကိုယ့္ခႏၶာထဲမွာၾကည့္တဲ့အခါ " ေဝဒနာ "ရွိတာကို သိတယ္။ "သညာ" ျဖစ္တာကိုလည္း သိတယ္၊ "သခၤါရ" ေတြျဖစ္တာေတြလည္း သိတယ္၊ " ဝိညာဏ" ျဖစ္တာကိုလည္း သိတယ္၊ နာမ္ ကို သိတာပဲေလ။ " ေဝဒနာ "တစ္ခု သိတာနဲ႔လည္း နိဗၺာန္ရတာပါပဲ..တဲ့။
ေဝဒနာ နဲ႔ ဆက္စပ္ၿပီး ရုပ္ ကိုလည္းသိတယ္၊ ဥာဏ္ထက္တဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေတြ က်ေတာ့ "ခႏၶာငါးပါး " ေခၚလိုက္တာနဲ႔ ရုပ္ နဲ႔ နာမ္ ကြဲၿပီးေတာ့ ထူးျခားတဲ့ အျမင္တစ္ခု ရတာပါပဲ။
ခုလို ႐ုပ္ နဲ ့နာမ္အေၾကာင္းေျပာရင္း နဲ ့ဆရာေတာ္ ေဟာၾကားတဲ့ ဒီ ႐ုပ္နာမ္ေတြ ရဲ ့အေၾကာင္းနဲ ့ဆက္စပ္လာတာမို ့၊ ဆက္လက္ၿပီး တင္ျပပါရေစ။
" ေသာတာပန္ " ျဖစ္ဖို႔ အဘိဓမၼာသင္သင့္သလား၊ "အဘိဓမၼာ " မသင္ဘဲနဲ႔ ေသာတာပန္ မျဖစ္ဘူးလား ဆိုတဲ့ ေမးစရာေတြ ျဖစ္လာပါတယ္။ "အဘိဓမၼာ" ဆိုတာ ဘာကို ေျပာတာလဲ၊ " အဘိဓမၼာ " ခုႏွစ္က်မ္း ကို ေျပာတာလား၊ ေလးနက္တဲ့ ရုပ္ နဲ႔ နာမ္ ကို ေျပာတာလား ဆိုၿပီး ဆင္ျခင္ၾကည့္တဲ့ေနရာမွာ...
ေလးနက္တဲ့ ရုပ္အေၾကာင္း ၊ နာမ္ အေၾကာင္း ေတြ မသိဘဲနဲ႔ေတာ့ " ေသာတာပန္ " မျဖစ္ပါဘူး။
ဒါေပမယ့္...
အဘိဓမၼာ ခုႏွစ္က်မ္း မသင္ဖူးဘဲ နဲ႔ ေတာ့..
" ေသာတာပန္ ၊ သကဒါဂမ္၊ အနာဂမ္၊ ရဟႏၲာ" ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
ဥပမာ
ကားေမာင္းတဲ့ အခါမွာ၊ ကားေမာင္းတဲ့ လူဟာ ကားရဲ့ အဂၤါ အစိတ္အပိုင္း ျဖစ္တဲ့အင္ဂ်င္က ဘာေတြ လုပ္တယ္၊ ဓာတ္ဆီက ဘာေတြ လုပ္တယ္၊ ကားရဲ ့အေၾကာင္းကို အေသးစိတ္ မသိဘဲနဲ ့ကိုယ္ ကိုယ္တိုင္ ကားေမာင္းၿပီး သြားလို႔ရပါတယ္။ ကားအေၾကာင္း မသိဘူး၊ ဘာေတြနဲ႔ လုပ္ထားတယ္ဆိုတာ မသိဘူး၊ ကားရဲ ့အင္ဂ်င္ေတြ က ဘယ္လုိ အလုပ္လုပ္တယ္၊ ဓာတ္ဆီ က ဘယ္လို လုပ္တယ္ဆိုတာ မသိခ်င္ေနပါေစ၊ အနည္းဆံုးေတာ့ ကားေမာင္းၿပီး သြားခ်င္တယ္ဆိုရင္ ကား ဘယ္လိုေမာင္းရမလဲဆိုတာေတာ့ သိထားရပါလိမ့္မယ္။
အဲဒီ "ဘယ္လိုေမာင္းရတယ္ "ဆိုတာ သိတာဟာ " ရုပ္နာမ္ " သိတာပါပဲ။ အဲဒီ " ေသာတာပန္" ျဖစ္ဖို႔ အတြက္ "ရုပ္နဲ႔နာမ္ " ကိုေတာ့ သိဖို႔လိုတာေပါ့။
တစ္ကယ္ေတာ့...
အဘိဓမၼာ က်မ္းေတြ သင္တာဟာ "ရုပ္ နဲ ့နာမ္ " ကို အေသးစိတ္ သင္တာပါပဲ။ ရုပ္ အေၾကာင္း၊ နာမ္ အေၾကာင္းကို သင္တာလည္း အဘိဓမၼာ သင္တာပဲလို႔ ခြဲခြဲျခားျခား သိဖို႔လိုပါလိမ့္မယ္။ အဘိဓမၼာကို သင္ဖို ့၊ သိဖို ့မလိုအပ္ဖူးလို ့ေတာ့ ဆိုလိုတာမဟုတ္ပါဘူး။
ဆိုလိုခ်င္တာကေတာ့..
ကားမျပင္တတ္ခ်င္ေတာင္မွ ကားေမာင္းတတ္ဖို ့ေတာ့ လိုပါလိမ့္မယ္၊ ၊ဘာမွလည္းမသိ၊ ကားေမာင္းလဲ မသင္ထားဘဲ နဲ ့ မတတ္ဘဲ တက္ေမာင္း ရင္ေတာ့ ဟိုတိုက္ ဒီတိုက္ တိုက္ကုန္မွာပဲျဖစ္ပါတယ္။
ဒီေတာ့..
႐ုပ္ နဲ ့နာမ္ နဲ ့အေၾကာင္းကို ေတာ့ သိထားဖို ့လိုအပ္ပါတယ္။ ႐ုပ္နာမ္အေၾကာင္း မသိဘဲ နဲ ့႐ုပ္နာမ္ ကြဲ ဖို႔ဆိုတာ မျဖစ္ႏိုင္ပါဘူး။
ဒီေတာ့ ႐ုပ္ နဲ႔ နာမ္ဟာ ကြဲတယ္ဆိုတာ ဘယ္လိုမ်ိဳးလဲ..။
ျမတ္စြာဘုရားရွင္က "႐ုပ္နဲ ့နာမ္ "ကြဲပံု ကို ဥပမာေပးထားတာရွိပါတယ္။
ေက်းဇူးရွင္ မဟာစည္ဆရာေတာ္ဘုရားႀကီးရဲ ့ " ဓမၼစၾကၤာတရားေတာ္ႀကီး" မွာ ေရးသားေဖၚျပထားတာရွိလို ့"႐ုပ္ နဲ ့နာမ္ "ကြဲပံုဆိုတဲ့ ဒီ ဥပမာေလးကို ေဖၚျပကုသိုလ္ျပဳလိုက္ပါတယ္။
" ေဝဠဳရိယ " လို ့ေခၚတဲ့ ေၾကာင္မ်က္ရြဲ ပတၱျမားထဲမွာ ႀကိဳးအျဖဴ၊ ႀကိဳးအနီ၊ ႀကိဳးအဝါ၊ ႀကိဳးအညိဳ၊ ႀကိဳးအဝါႏု၊ စတဲ့ တစ္ခုခုနဲ ့သီကုံး ထားၿပီးေတာ့၊ အဲဒီေက်ာက္ပတၱျမားကို လက္ဝါးေပၚတင္ၾကည့္ရင္ မ်က္စိေကာင္းတဲ့သူဟာ ေက်ာက္က တျခား၊ ႀကိဳးက တျခား၊ ကြဲကြဲျပားျပား ျမင္ရတဲ့အျပင္၊ ေက်ာက္ထဲမွာ ႀကိဳးကေလး သီထားတာ ဝင္ေနတာကိုလည္း ရွင္းလင္းၿပီး ျမင္ေတြ ့ေနရပါတယ္..တဲ့။
အဲဒီလိုပါပဲ..
ရႈသိရတဲ့ ႐ုပ္ခႏၶာက တျခား၊ ရႈသိရတဲ့ စိတ္ဝိဉာဏ္က တျခား၊ ကြဲကြဲျပားျပား သိရပါတယ္။ ရႈသိစရာ ႐ုပ္ခႏၶာကိုယ္ဆီကို ရႈသိေနတဲ့ စိတ္ဝိဉာဏ္ဟာ ေျပးေျပးကပ္သြားတာကိုလည္း သိေနရတယ္။
အဲဒီဥပမာက...
ေက်ာက္ဟာ..႐ုပ္ခႏၶာ နဲ ့တူတယ္၊ ရႈသိတဲ့ စိတ္က်ေတာ့ ႀကိဳးနဲ ့တူပါတယ္။ ႀကိဳးက ေက်ာက္ထဲကို ဝင္ေနသလိုမ်ိဳးပဲ၊ ရႈသိေနတဲ့ စိတ္ဝိဉာဏ္က ရႈသိစရာ ႐ုပ္ခႏၶာဆီကို ေျပးေျပးကပ္သြားတယ္။ အဲဒီလိုမ်ိဳး " ႐ုပ္ နဲ ့နာမ္ " ကို ပိုင္းျခားၿပီးေတာ့ သိေၾကာင္း ျပထားပါတယ္။ အဲဒီျပပံုကို ဂ႐ုျပဳရမယ္ဆိုရင္..
အဲဒီဥပမာျပပံုထဲမွာ ႐ုပ္ က ဘယ္ေလာက္ရွိတယ္၊ စိတ္ ေစတသိတ္နာမ္ေတြက ေတာ့ ဘယ္ေလာက္ရွိတယ္ လို ့သိေၾကာင္းေတြ မပါပါဘူး။ ႐ုပ္ခႏၶာ နဲ ့စိတ္ဝိဉာဏ္ မွ် သိေၾကာင္းသာပါပါတယ္။
ေနာက္ၿပီးေတာ့..
ဝိသုဒၶိမဂ္- ဒုတိယတြဲ စာမ်က္ႏွာ ၂၂၅ မွာ၊ နာမ္တရားထင္ေပၚပံုကို ဒီလို ျပထားပါတယ္။
" အႆ- ထိုေယာဂီအား၊ ႐ူပံ- ရႈသိရေသာ ႐ုပ္သည္၊ ယထာ ယထာ- အၾကင္အၾကင္ အျခင္းအရာအားျဖင့္၊ သုဝိကၡာလိတံ- ရႈသိမႈျဖင့္ ေကာင္းစြာသုတ္သင္ၿပီးသည္ျဖစ္၍ ၊ နိဇၨဋံ သုပရိသုဒၶံ- အရႈပ္အေထြးမရွိ ေကာင္းစြာစင္ၾကယ္သည္၊ ေဟာတိ- ျဖစ္၏၊ တထာ တထာ- ထိုထိုအျခင္းအရာျဖင့္႐ုပ္ကိုသိမႈ သန္ ့ရွင္းစင္ၾကယ္သေလာက္၊ တဒါရမၼဏာ- ထို႐ုပ္လွ်င္ အာ႐ုံရွိကုန္ေသာ၊ အ႐ူပဓမၼာ- ႐ုပ္မဟုတ္သည့္ နာမ္တရားတို႔သည္၊ သယေမဝ ပါကဋာ ေဟာႏၲိ- သူ ့အလိုလိုပင္ ထင္ရွားေပၚကုန္၏..တဲ့။
ဒီဝိသုဒၶိမဂ္ မွာလည္း၊ နာမ္တရားေတြကို အေရအတြက္နဲ ့တကြ ထင္ေပၚေနတယ္လို ့မဆိုထားပါဘူး။ ႐ုပ္ကိုသာ အာရံုျပဳတဲ့ အေနထားနဲ ့သာ ထင္ေပၚေနတယ္ဆိုတာ ထင္ရွားပါတယ္။ေနာက္ၿပီးေတာ့ အဲဒီဝိသုဒၶိမဂ္ ဒုတိယတြဲ စာမ်က္ႏွာ ၂၃၁ မွာပဲ...
" နာမံ နိႆယ ႐ူပံ ပဝတၱတိ၊ ႐ူပံ နိႆယ နာမံ ပဝတၱတိ"
နာမ္ကိုမွီ၍ ႐ုပ္ျဖစ္သည္၊ ႐ုပ္ကို မွီ၍ နာမ္ျဖစ္သည္။
" နာမႆခါဒိတု ကာမတာယ ပိဝိတုကာမတာယ ဗ်ာဟရိႏုကာမတာယ ဣရိယာပထံ ကေပၸတုကာမတာယ သတိ"
နာမ္၏ စားလိုျခင္း၊ ေသာက္လိုျခင္း၊ ေျပာလိုျခင္း၊ ဣရိယာပုတ္ျပဳလိုျခင္း ရွိလတ္ေသာ္.....
" ႐ူပံ ခါဒတိ ပိဝတိ ဗ်ာဟရတိ ဣရိယာပထံ ကေပၸတိ "
႐ုပ္က စားသည္၊ ေသာက္သည္၊ ေျပာသည္၊ ဣရိယာပုတ္ကို ျပဳသည္၊ လို ့ျပထားပါတယ္။ အဲဒီလို ျပတဲ့ေနရာမွာလည္း အေရအတြက္နဲ႔တကြ သိပံုကို ျပတာမဟုတ္ပါဘူး၊ တကယ္ျဖစ္ပံုကိုသာျပတာပါ။ ဒါ့ေၾကာင့္ စာဖတ္ၿပီး ဆင္ျခင္၍ သိရံုေလာက္နဲ ့၊ ဒါကေတာ့"႐ုပ္"၊ ဒါကေတာ့ "နာမ္"လို႔ ပိုင္းျခားသိလာတယ္ ဆိုတဲ့ "နာမ႐ူပ ပရိေစၦဒဉာဏ္" အစစ္မျဖစ္ေပၚႏိုင္ပါဘူး၊ တကယ္ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ ႐ုပ္နာမ္ေတြကို ရႈမွတ္ေနစဥ္ " သိစရာ ႐ုပ္ နဲ ့အသိစိတ္နာမ္" တျခားစီ ခြဲျခားၿပီး သိမွသာ "နာမ႐ူပ ပရိေစၦဒဉာဏ္" ျဖစ္ေပၚၿပီး ႐ုပ္နာမ္ကြဲလာပါလိမ့္မယ္။
အခုတင္ျပတဲ့အတိုင္း..
ဓမၼမိတ္ေဆြတို ့ကိုယ္အမူအရာျဖစ္တဲ့ ႐ုပ္ကို ရႈမွတ္ေနတဲ့အခိုက္မွာ " သိစရာ႐ုပ္ နဲ ့သိတဲ ့နာမ္" ဒီႏွစ္ပါး ခြဲျခားၿပီး သိတယ္ဆိုတာ အမွန္တိုင္းသိျမင္တဲ့ သမၼာဒိ႒ိပဲ ျဖစ္ပါတယ္။
ဓမၼမိတ္ေဆြတို ့မရႈမွတ္ခင္ကေရာ၊ ရႈမွတ္ခါစ မွာေရာ ကိုယ့္ရဲ ့႐ုပ္နဲ ့အသိစိတ္ နာမ္ကို စာထဲမွာ ဖတ္ထားတာနဲ ့မတူဘဲ ကြဲလြဲေနတာေတြလာမွာပါ၊ အဲဒါကို ေလာေလာဆယ္ ကိုယ္တိုင္ေတြ ့ဉာဏ္သိအားနဲ ့ေတာ့ မခြဲျခားႏိုင္ေသးပါဘူး၊ ခုနေျပာတဲ့ "နာမ႐ူပ ပရိေစၦဒဉာဏ္" ေရာက္တဲ့အခါမွာ သိစရာ႐ုပ္နဲ ့သိတဲ့နာမ္ဟာ သူ ့အလိုလိုကြဲေနပါလိမ့္မယ္။
အဲဒီအခ်ိန္မွာၾကံတယ္၊ နာတယ္ စသည္အားျဖင့္ ရႈသိတဲ့အခါမွာလည္း၊ ၾကံသိတာ နဲ ့တည္ရာ႐ုပ္ ၊ နာတာနဲ ့နာရာဌာန ကိုယ္႐ုပ္စသည္တို ့ဟာ သူ ့အလိုလိုကြဲေနပါလိမ့္မယ္။ အဲဒီလို ႐ုပ္ နဲ ့နာမ္ တျခားစီခြဲသိတာဟာ အမွန္တိုင္းသိတဲ့ သမၼာဒိ႒ိ ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။
နိဂံုးခ်ဳပ္ရရင္...
အဲဒီအခါ ဓမၼမိတ္ေဆြတို ့မွာ " ကိုယ္႐ုပ္ နဲ ့အသိစိတ္နာမ္ ဆိုတဲ့ ႏွစ္ခု ပဲ ရွိပါေတာ့တယ္၊ အဲဒါမွတစ္ပါး အသက္ရွင္ေနတဲ့အေကာင္ရယ္လို ့မရွိေတာ့ပါလား ဆိုၿပီး အဲဒီလိုလည္း သိေနပါလိမ့္မယ္။ အဲဒီအသိဟာ အမွန္အတိုင္း သိတဲ့ "သမၼာဒိ႒ိ " ပါပဲ။ဒါေၾကာင့္မို ့အဲဒီလို မွန္ကန္တဲ့ သမၼာဒိ႒ိ အသိဉာဏ္ ျဖစ္လာေအာင္ က်င့္ၾကံႀကိဳးစားအားထုတ္ၾကပါလို ့တိုက္တြန္းရင္း ဤစာစု နဲ ့ ဓမၼဒါနျပဳလိုက္ပါတယ္။

( ခႏၶာ-၅ပါးတစ္ဦး )
••••••••••••••••••••••••••••••••••
ကိုးကား-
ေက်းဇူးရွင္ မဟာစည္ဆရာေတာ္ဘုရားႀကီးရဲ ့ " ဓမၼစၾကၤာတရားေတာ္ႀကီး"၊
ပါေမာကၡခ်ဳပ္ဆရာေတာ္ ေဒါက္တာ ဘဒၵႏၲ နႏၵမာလာဘိဝံသ ရဲ ့ ၂ဝ၁၂ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုလာလ၊ ၁၄ရက္ေန ့မႏၲေလး မွာ ေဟာထားတဲ့ တရားေတာ္၊